Amerika basınında yer alan haberlere göre ABD Başkanı Donald Trump İran'ın nükleer stoklarını ele geçirmek için stratejik planlar üzerine çalışıyor. İşte detaylar.
ABD İsrail ve İran arasındaki savaş her geçen gün şiddetlenirken ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'ın nükleer stoklarını ele geçirmek için stratejik planlar üzerine çalıştığı iddia edildi.
Ana gelişmeler şöyle:
Savaşın başlangıcından (Şubat sonu) beri Trump'ın en tutarlı hedeflerinden biri: İran'ın asla nükleer silah sahibi olmaması. "Iran can never have a nuclear weapon" ifadesini defalarca tekrarladı (örneğin Mart başındaki açıklamalarında ve Operation Epic Fury duyurusunda).
İran'ın elindeki yaklaşık 440 kg %60 zenginleştirilmiş uranyum (HEU - highly enriched uranium) stoğu büyük tehdit olarak görülüyor. Uzmanlara göre bu miktar, en az 10 nükleer savaş başlığı yapmaya yetebilir (eğer silah derecesine çıkarırsa). Bu stok büyük ölçüde İsfahan'daki dağ altı tesislerde saklanıyor (Haziran 2025 ABD-İsrail saldırılarında vurulmuştu ama tam yok edilemedi).
Trump'ın stratejik planı: Hava saldırıları yetmezse özel kuvvetlerle (special forces) kara operasyonu yaparak bu stoğu ele geçirmek veya yok etmek. Mart ortasından beri bu fikir ciddi şekilde tartışılıyor:
Trump kendisi "böyle bir operasyon düşünüyoruz, ama şu an değil, çatışmanın ilerleyen aşamasında" dedi (Mart 7-10 civarı açıklamalar).
Pentagon ve Beyaz Saray kaynakları: Kharg Adası veya yeraltı tesislerine yönelik komando baskını planları hazırlandı. Amaç, İran'ın nükleer malzemesini "güven altına almak" (secure the stockpile).
Trump'ın sözleri: "We might attempt to seize Iran's stockpile of 60 percent enriched uranium by force" (New York Times ve Guardian gibi kaynaklarda alıntılandı). "They would use it within one hour or one day" diye aciliyet vurgusu yaptı.
Riskler ve eleştiriler:
Bu operasyon, Osama bin Laden baskınından bile daha riskli – İran topraklarında özel kuvvetler göndermek, geniş çaplı misilleme ve bölgesel savaşı tetikleyebilir.
Uzmanlar (Arms Control Association, IAEA raporları): İran stokları dağıttı, bazıları gizli yerlerde olabilir. Tam ele geçirmek zor, hatta imkansız.
Trump müttefiklere (NATO, Avrupa) "Hürmüz Boğazı'nı siz koruyun, biz yalnız kalmayalım" diyor ama kara operasyonu için tek başına hareket etme eğiliminde.
Güncel durum (21 Mart 2026 itibarıyla):
Trump "winding down" (yavaş yavaş küçültme) sinyali verdi ama nükleer stok ele geçirilmeden savaşı bitirmeyeceğini ima ediyor.
İran tarafı: "Stoklarımızı dağıttık, saldırı olursa özel önlemler aldık" diyor (IAEA'ya bildirmiş).
Savaşın ana hedeflerinden biri hala bu: Hava saldırıları devam ederken, kara operasyonu en kritik karar olarak masada duruyor. Trump "en zor kararım bu" diye kabul etti.
Kısaca: Evet, stratejik planlar var ve Trump bu konuda oldukça kararlı görünüyor – ama henüz tam bir kara harekâtı emri vermedi. Savaşın gidişatına göre (İran'ın direnişi, stokların konumu) her an değişebilir. Petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı ve küresel enerji krizi de bu planın doğrudan sonucu. Yeni bir açıklama gelirse (Trump'ın Truth Social veya basın toplantısı) gündem daha da kızışır.
