İran-ABD F-35 olayı, Mart 2026'da devam eden ABD-İsrail-İran savaşı (Şubat sonu başlayan çatışmalar) kapsamında son günlerde patlak veren en büyük gelişmelerden biri.
İran ABD F35 olayı nedir?
19 Mart 2026 sabahı (yaklaşık 02:50 yerel saat), ABD'ye ait bir F-35 Lightning II (beşinci nesil stealth savaş uçağı) İran üzerinde muharebe/görev uçuşu sırasında hasar aldı.
Uçak, İran hava savunma sistemleri tarafından vuruldu (İran Devrim Muhafızları Ordusu - IRGC resmi açıklama yaptı: "Orta İran semalarında vuruldu, ağır hasar aldı, düşme ihtimali yüksek”).
Pilot uçağı güvenli şekilde kontrol ederek Orta Doğu'daki bir ABD hava üssüne acil iniş yaptı. Pilotun durumu stabil, uçak hasarlı ama enkaz olmadı (henüz).
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Sözcüsü Yüzbaşı Tim Hawkins olayı doğruladı: "İran üzerinde savaş görevi sırasında acil iniş yaptı, durum inceleniyor." Doğrudan "vuruldu" demedi ama kaynaklar (CNN, ABC, Al Jazeera) İran ateşiyle vurulduğunu söylüyor.
Bu, savaşın başlamasından beri İran'ın ilk kez bir ABD uçağını vurması ve F-35'in bilinen ilk gerçek muharebe hasarı (daha önce İsrail F-35'leri İran uçağı düşürmüştü ama bu sefer tersi).
İran tarafı ne diyor?
Devrim Muhafızları zafer ilan etti: "ABD'nin hayalet uçağını vurduk, efsanesini yıktık." Tasnim ajansı video paylaştı (füze isabeti iddiası). Psikolojik üstünlük olarak kullanıyorlar; "F-35 görünmez değil" propagandası yapıyorlar.
ABD/İsrail tarafı ne diyor?
Uçak hasar aldı ama düşmedi, pilot kurtuldu. Olay soruşturuluyor (nasıl tespit edildi? Pasif IR sensör mü, radar mı, S-300/S-400 entegrasyonu mu?).
Bazı analizler: İran'ın Çin/Rusya yardımıyla (JY-27A gibi radarlar + veri bağı) stealth'i kısmen aştığı iddia ediliyor. Ama F-35'in 100 milyon dolarlık maliyeti ve prestiji nedeniyle büyük darbe.
Bağlamı nedir?
Savaş Şubat 2026 sonu başladı (İsrail-İran gerilimi tırmandı, ABD dahil oldu).
Son haftalarda İran misilleme saldırıları artırdı (füze, İHA, enerji hedefleri).
Bu olaydan hemen önce/sonra İran İsrail limanlarını, rafinerileri vurdu; ABD de İran hedeflerini bombaladı.
Trump yönetimi altında (2025'te göreve geldiği varsayımıyla) ABD doğrudan dahil, ama "sınırlı operasyon" diyorlar.
Kısaca: İlk kez bir F-35 muharebede vuruldu, İran hava savunması "başardı" diye iddia ediyor, ABD "hasar var ama uçak kurtuldu" diyor. Savaşın en ikonik anlarından biri oldu, tansiyon zirvede.
