ABD Başkanı Donald Trump yaptığı açıklamada Pekin’de yaptığı ziyarette Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile imzalanan ticaret anlaşmasını övdü.
CBS News'te yer alan habere göre; ABD Başkanı Donald Trump yaptığı açıklamada, Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile bu hafta Pekin'de gerçekleşen zirvede "harika ticaret anlaşmaları" yaptıklarını ve ABD-İran çatışmasını sona erdirme arzusunu paylaştıklarını söyledi.
Her iki ülke de bu ziyareti bir kazanım olarak nitelendirmeye ve geçen yılki ticaret savaşının ardından ilişkilerini istikrarlı bir zeminde tutmayı hedefliyor.
İki süper gücün liderleri, Cuma günü yerel saatle geç saatlerde, Trump'ın Air Force One'a binip Washington'a dönmeden önce, Çin'in yönetim merkezi olan Zhongnanhai Bahçesi yerleşkesinde ikili bir görüşme gerçekleştirdi. Trump ve Xi, çay içtiler ve yüzyıllardır ayakta duran bahçelerde, çoğunlukla gazetecilerin duymayacağı bir mesafede dolaştılar. Öğle yemeğinde ise deniz ürünleri, Kung Pao tavuk ve deniz tarağı, dana eti ve mantar, haşlanmış dana eti çörekleri ve mantı gibi yemekler yediler.
Öğle yemeğinden önce kameraların önünde yaptığı kısa açıklamada Trump, geziyi "inanılmaz bir ziyaret" olarak nitelendirdi ve "bundan çok iyi şeyler çıktı" dedi. Cuma günü iki ülke arasında varılan herhangi bir ticaret anlaşması hakkında ayrıntı vermedi, ancak bir gün önce Çin'in Amerikan uçakları ve tarım ürünleri satın almayı kabul ettiğini söylemişti. Bazı Trump yönetimi yetkilileri tarafından gündeme getirilen ABD-Çin "Ticaret Kurulu" kurulması da dahil olmak üzere, iki ülkenin daha geniş kapsamlı anlaşmalara ne kadar yakın olduğu belirsizliğini koruyor.
Trump, ticaretin ötesinde iki liderin "İran konusunda çok benzer düşüncelere sahip olduğunu" söyledi ve her iki ülkenin de dünyanın petrolünün %20'sinin geçtiği önemli bir geçiş noktası olan Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasını istediğini belirtti.
Trump ayrıca Xi'nin Eylül ayında ABD'yi ziyaret etmesinin beklendiğini söyledi. ABD Başkanı, "İlişkimiz çok güçlü ve gerçekten harika şeyler başardık," dedi. İki başkan daha önce Perşembe günü yaklaşık iki saat 15 dakika süren kapalı kapılar ardında bir görüşme gerçekleştirmiş ve ticaret, İran ve Tayvan gibi konuları ele almıştı. Trump bu görüşmeyi "harika" olarak nitelendirmişti.
Perşembe günü gerçekleşen resmi görüşmenin ardından Fox News'e konuşan Trump, Xi'nin İran'a herhangi bir askeri teçhizat vermeyeceğini söylediğini ve bunun ABD başkanı için "büyük bir açıklama" olduğunu belirtti. Xi'nin sözünü tutup tutmayacağı henüz belli değil. Trump ayrıca Fox News'e, Xi'nin ABD'nin İran'la savaşının Şubat ayı sonlarında başlamasından bu yana fiilen kapalı olan Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına yardımcı olmak istediğini söyledi . Çin, İran'ın en büyük petrol müşterisidir.
Ticaret konusunda, BaşkanTrump Perşembe günü Fox News'e verdiği demeçte , Çin'in Amerikan petrolü, soya fasulyesi ve Boeing jetleri satın almayı kabul ettiğini söyledi. Hazine Bakanı Scott Bessent ise CNBC'ye verdiği demeçte, ABD ve Çin'in iki ülke arasındaki ticareti denetlemek üzere bir "Ticaret Kurulu" ve "Yatırım Kurulu" oluşturmayı da görüştüklerini belirtti. İki ülke de geçen yıl yaşanan ve iki ülkenin kısa süreliğine %100'ün üzerinde gümrük vergisi uyguladığı ticaret savaşının ardından ekonomik ilişkilerini istikrara kavuşturmayı hedefliyor. ABD ve Çin'in kapsamlı bir ticaret anlaşmasına varıp varmayacağı henüz net değil, ancak Trump yönetimi Çin'in ABD mallarını satın alma taahhütlerini savunurken, ABD de Çin'in nadir toprak minerallerine erişimini korumayı amaçlıyor.
Başkanın ziyaretine çok sayıda üst düzey iş insanı katıldı. Görüşmelerin nasıl geçtiği sorulduğunda, Tesla'nın CEO'su Elon Musk görüşmelerin "harika" olduğunu ve "birçok olumlu sonuca" ulaşıldığını söyledi. Apple'ın CEO'su Tim Cook ise basına başparmağını yukarı kaldırarak onay işareti verdi. Çin devlet medyasına göre, Xi Perşembe günkü görüşmede Trump'ı, Tayvan meselesi "doğru şekilde ele alınmazsa" olası "çatışmalar ve hatta savaşlar" konusunda uyardı. Bu sert bir uyarıydı, ancak ABD görüşmeyle ilgili açıklamasında Tayvan'dan bahsetmedi. Trump ve Xi, Tayvan hakkındaki soruları görmezden geldi.
Tayvan, Çin'in çıkarları açısından merkezi bir öneme sahip; zira Çin adanın kontrolünü yeniden ele geçirme sözü veriyor ve bu hedefe ulaşmak için askeri güç kullanmayı da dışlamıyor. ABD, Tayvan'ın statüsünde tek taraflı herhangi bir değişikliğe karşı çıkıyor ve adaya milyarlarca dolarlık askeri destek sağlıyor; ancak Çin tarafından işgal edilmesi durumunda Tayvan'ı savunup savunmayacağı konusunda açık bir ifade kullanmıyor. Bölgesel bir kaynak, CBS News muhabiri Margaret Brennan'a Çin'in Perşembe günkü görüşmelerde Tayvan konusunu gündeme getirdiğini doğruladı. ABD daha sonra Pekin'in pozisyonunu kabul etti ve Washington'ın görüşünü tekrarladı, ardından görüşme bir sonraki konuya geçti. Üst düzey bir yönetim yetkilisi, CBS News muhabiri Sara Cook'a her iki tarafın da bu konudaki uzun zamandır dile getirdikleri duruşu yinelediğini ve herkesin birbirinin pozisyonunu anladığını söyledi. Xi, Başkan Trump'ı görkemli bir devlet ziyaretiyle karşıladı; bu ziyarette, başkanın en sevdiği şarkılardan biri olan "YMCA"nın enstrümantal bir versiyonunun çalındığı bir devlet yemeği de yer aldı. Ziyafette Trump, Xi ve eşini 24 Eylül'de Beyaz Saray'da karşılıklı bir ziyarete davet ettiğini söyledi.
Trump'ın Pekin'den ayrılmadan önce gazetecilerle bir basın toplantısı düzenlemesi beklenmiyor, ancak uçakta soruları yanıtlaması her zaman mümkün. ABD Başkanı bu baharın başlarında Çin'i ziyaret etmeyi planlamıştı, ancak İran'la olan savaşı gerekçe göstererek ziyareti erteledi.