Victor Zhikai Gao'nun İsrail'e yönelik tehdit niteliğindeki uyarıları sosyal medyada gündem olurken ne anlama geldiği merak edildi. İşte detaylar..
Victor Zhikai Gao, Çinli bir avukat, akademisyen, iş insanı ve uluslararası ilişkiler yorumcusudur. Center for China and Globalization (CCG) düşünce kuruluşunun Başkan Yardımcısı ve Soochow Üniversitesi'nde Kürsü Profesörü'dür.
1960'larda doğmuş, Yale Hukuk Fakültesi mezunu olup 1980'lerde Çin lideri Deng Xiaoping'in İngilizce tercümanı olarak görev yapmıştır. Sıklıkla Çin'in dış politika görüşlerini yansıtan medya yorumları yapar, ancak resmi Çin hükümeti sözcüsü değildir.
Kullanıcı sorgunuz ("Victor Zhikai Gao İsrail tehdidi") muhtemelen Gao'nun İsrail'e yönelik son dönemdeki nükleer silah uyarısını kastetmektedir. Bu, 2026'daki İsrail-İran gerilimi bağlamında (özellikle İsrail'in İran'a yönelik saldırıları ve nükleer tesislerle ilgili tartışmalar sırasında) yapılan bir röportajdan gelmektedir.
Gao'nun İsrail'e Yönelik Uyarısı
Gao, bir röportajında (Raja Sajawal Hussain ile) şu ifadeleri kullanmıştır
"İsrail hükümeti ve liderlerine söylemek istiyorum ki, İsrail herhangi bir ülkeye (İran dahil) karşı nükleer başlıklı bir silah kullandığında, bu İsrail'in bir ülke, bir devlet ve bir rejim olarak sonu olacaktır.”
Böyle bir adımın İsrail'i "insanlığın bir numaralı düşmanı" haline getireceğini, uluslararası toplumun buna izin vermeyeceğini ve bölgede nükleer silahlanmanın patlayıcı şekilde yayılacağını belirterek yüz milyonlarca ölüm ve bölgenin yaşanmaz hale gelmesi riskine dikkat çekmiştir.
Nükleer kullanımın İsrail'i kurtarmayacağını, aksine kendi varlığını tehdit edeceğini vurgulamıştır. Netanyahu hükümetini eleştirerek, bunun "siyasi kurtuluş" için bir savaş olmayacağını belirtmiştir.
Bu ifadeler, sosyal medyada (Instagram, Facebook, X) geniş yankı uyandırmış ve "Çin İsrail'i tehdit etti" şeklinde yorumlanmıştır. Ancak:
Bu, resmi Çin hükümeti politikası veya Dışişleri Bakanlığı açıklaması değildir. Gao'nun kişisel/analitik yorumudur.
Çin'in resmi tutumu, İsrail'in İran'a yönelik saldırılarını eleştirmiş ve Orta Doğu'da gerilimin tırmanmasını istemediğini belirtmiştir, fakat doğrudan "İsrail'i yok ederiz" gibi bir tehdit içermemiştir.
Bağlam
Bu uyarı, İsrail-İran çatışmasının 2025-2026 döneminde tırmandığı (İsrail'in İran nükleer tesislerine saldırıları vb.) bir dönemde yapılmıştır. Gao, İsrail'in nükleer silahlara sahip olmasını ve diğer ülkelerin nükleer geliştirme hakkını sorgulamasını "çifte standart" olarak nitelendirmiştir. Ayrıca ABD ve İsrail'i "saldırgan savaş" yapmamaya çağırmıştır.
Gao'nun açıklamaları, Çin'in genel olarak nükleer silah kullanımına karşı tutumunu (nükleer silahsızlanma ve istikrar vurgusu) yansıtır niteliktedir, ancak abartılı bir şekilde viral olmuştur.